Lajme Shqip Friday, 11 November 2011 15:54

Tiranë – Njeriu që i dha bursën në Francë, Myfid Libohova, do të ekzekutohej pas luftës. Prezenca e Enver Hoxhës në themelimin e PKSH-së lidhej me një ide të Miladin Popoviçit, sipas të cilit, mes pesë anëtarëve të Grupit të Korçës duhej edhe një mysliman. Ishte Koço Tashko që e mori në mbledhje dhe ishte po ky që Enveri e masakroi pas luftës. Prishja e Marrëveshjes së Mukjes lidhet vetëm me pikën që Shqipëria duhet të bashkohej me Kosovën, dhe kjo e zemëronte Miladin Popoviçin.

(Promo) Libri Enver Hoxha nga Blendi Fevziu

 Janë një duzinë me urdhra verbalë që vetë Enver Hoxha u jep vartësve për të ekzekutuar shokët dhe miqtë e tij më të ngushtë me “një plumb kokës”. Nuk bëri përjashtim nga ky rregull edhe historiani i sotëm Kristo Frashëri, atë kohë anëtar i Grupit Komunist të të Rinjve, i cili shpëtoi vetëm se nuk e foli më. Enver Hoxha shan me fjalorin më ordiner Kadri Hazbiun në mbledhjen e Byrosë. Kamera me të cilin Enver Hoxha është filmuar privatisht, iu ble studentit të sapodiplomuar në Moskë, Ismail Kadare. Presidenti Ronald Regan dhe ish-zonja e Parë, Zhaklin Kenedi, ndërhynë personalisht që Nënë Tereza të takonte të ëmën e saj dhe të motrën që jetonin në Shqipëri.

Një pjesë e këtyre detajeve mund të ishin dëgjuar edhe në kafene. Një pjesë tjetër vijnë për herë të parë. Por, libri i Blendi Fevziut, “Enver Hoxha”, vërtet ka një risi qoftë në lëmin e historisë së Shqipërisë, qoftë në atë të publicistikës. Për herë të parë shqiptarët kanë në dorë një vepër të plotë, një monografi po të plotë, pa censurë, pa deviacione, pa interesa dhe, mbi të gjitha, mbi dritën e fakteve, dëshmive dhe dokumenteve. Të gjitha në funksion të diktatorit që diktoi më dorë të hekurt pjesën më të madhe të shtetit shqiptar. Për 41 vjet ai e ktheu Shqipërinë në një vend jo thjesht komunist diktatorial, por ekskluzivisht në funksion të vetes së vet.

Blendi Fevziu ka dhënë një leksion jo thjesht për ne gazetarët dhe publicistët që rreken të shkruajnë libra pa fund të shoqëruara me kronika televizive promovuese, pavarësisht se i lexon apo jo njeri. Ne të komunitetit të gazetarëve duhet të ndjehemi dyfish pozitivë sepse Fevziu u ka dhënë një leksion po aq të madh dhe historianëve shqiptarë. Historianë që në këto 20 vjet nuk patën aftësinë të prodhojnë një monografi dhe një libër të historisë së diktatorit.

Ata libërtha apo kapituj zyrtarë në librat e historisë të botuar në dy dekada, ose janë të mllefosur, ose janë diletantë, mediokër, pse jo, edhe naivë, ose janë vazhdim inercie i një frike që po këta historinë e kanë pasur në bark për 50 vjet. Në bibliotekën time ndodhen shumë libra me bazë historinë e Enver Hoxhës. Që nga historia zyrtare e Akademisë së Shkencave, që libra të shkruar nga historianë zyrtarë, kujtimet e pesë misionarëve anglezë, tre librat e historianit amerikan Bernd Fisher, e deri tek Xhon Hollidej, me titullin intrigues “Shqiptari dinak”. Por, ndërsa njëri ka mllefin e të përndjekurit, tjetri është i pushtuar nga nostalgjia. Njëri bart me vete ambalazhin e nostalgjisë, tjetri favorin e të huajit që për shqiptarët di më shumë se ata. Pasi i lexon të gjithë, konkludon se të gjithë kanë diçka që i mungon. Dikujt i mungon dokumentimi, dikush ka botuar diçka që nuk është e vërtetë dhe përherë mbetesh i dyzuar se që të njohësh Enver Hoxhën dhe sistemin që ai ndërtoi, duhet që këtë kapicë librash ta lexosh me syzet dhe pikëvështrimin tënd personal.

Ndryshon kryekëput vepra origjinale e Blendi Fevziut. Edhe pse dihen vuajtjet e familjes së Fevziut në diktaturë, ai është shkëputur nga mllefi, inati, hakmarrja dhe zakone të tipit “ta tregoj unë kur të shkruaj historinë”. Janë shumë pasazhe në libër, që edhe pse janë kundër Enver Hoxhës, Fevziu i kundërshton ose i nxjerr të pavërteta duke bërë që besueshmëria e kësaj monografie të jetë e lartë. Shkurt, “Enver Hoxha” i Blendi Fevziut ka dalë, në mos fiks fare, shumë afër realitetit. Dhe, një pikë shumë, shumë e fortë është e shkruara. Një stil i tillë të shkruari nuk e ndeshim në asnjë libër të historisë sonë. Libra që na kanë prishur shijen e të shprehurit ose që kishin çimentuar modelin se këto soj mund t’i lexonin vetëm historianët. Fevziu e ka prishur rregullin duke sjellë modelin se edhe një histori profesionale dokumentare mund të shkruhet me një stil të shkrifët, të asimilueshëm dhe me ëndje për ta konsumuar.

Por, Fevziu ka ditur të nxjerrë në dritë një libër të cilin ma do mendja e lexojnë me kërshëri edhe ata që janë sot 70 vjeç, të cilët kanë qenë aktorë, por edhe kanë vuajtur nga qeverisja e Hoxhës. E lexojnë edhe 50-vjeçarët që e kanë njohur mirë komunizmin, por nuk kanë vuajtur persekutim. Por, mbi të gjitha, këtë libër mund ta lexojnë edhe ata që kanë lindur në vitin 1990 e këtej, të cilët nuk kanë jetuar asnjë ditë në atë sistem. “Enver Hoxha” i Fevizut nuk është një libër që e lexon dhe thjesht ta ka ënda që falë cilësisë së botimit ta rendisësh diku në bibliotekë. Ai është dhe mbetet një libër i hapur reference. Nëse të duhet të dish për 41 vitet e diktaturës së Hoxhës, nëse të duhet të dish se çfarë ndodhi në ato 41 vjet, nëse të duhet se si u rrokullisën ngjarjet, jo thjesht shfleto Enver Hoxhën e Fevziut. Është libër që duhet tam bash në raftin më të afërt të skrivanisë. (Panorama Online, Roland Qafoku)

FAKTE DHE DETAJE NGA LIBRI PER HERE TE PARE

– Njeriu që i dha bursë Enverit për studime në Francë, Myfid Libohova, do të dënohej sapo të vinte në pushtet.

– Janë një radhë njerëzish që janë ekzekutuar pas luftës, të cilët më parë e kishin ndihmuar Enver Hoxhën në rrethana nga më të ndryshmet kur ai ishte i ri. Kulmi ishte ekzekutimi i burrit të motrës, Bahri Omari.

– Prezenca e Enver Hoxhës në mbledhjen e themelimit të Partisë lidhet vetëm me Koço Tashkon. Miladin Popoviçi i kishte thënë se të pestë anëtarët e Grupit Komunist të Korçës ishin ortodoksë dhe duhej që patjetër të ishte edhe një mysliman. Kështu Tashko mori Enverin.

– Që nga 8 nëntori i vitit 1941 e deri në mes të vitit 1943, Partia Komuniste nuk kishte sekretar dhe Enveri nuk ka qenë i pari i saj. Vetëm pas kësaj ai u zgjodh sekretar Politik.

– Qemal Stafa nuk është ekzekutuar nga fashistët, por është vetëvrarë në momentin kur po ndiqej. Enver Hoxha shtrembëron faktet në librin e tij me kujtime.

– Në Plenumin e Beratit Enveri pranoi disa nga krimet që kishte bërë. Për herë të parë ai bën një ndjesë duke ndjerë që do të eliminohej politikisht. Kur mendohej se ai do të shkarkohej, Enveri bën një mea culpa dhe menjëherë kërkon të shkojë në Tiranë për paradën, por duke i shpëtuar ndëshkimit.

– Presidenti Omer Nishani nuk pati vdekje natyrale, por sipas ekspertizës, në trup kishte dy plumba.

– Kamera me të cilën janë filmuar pasazhe nga jeta private e Enver Hoxhës, iu ble studentit të sapodiplomuar në Moskë, Ismail Kadare.

– Vetë Presidenti Regan dhe ish-Zonja e Parë, Zhaklin Kenedi, ndërhynë që Nënë Tereza të takonte të ëmën dhe motrën gjatë viteve ‘90.

– Enver Hoxha shan në Mbledhjen e Byrosë “q…. motrën Kadri Hazbiut”.